Creatieve oplossingen
Creatieve oplossingen
 | 5
 |
Naam: Lars Huigen Geboortedatum: 04-07-1988 Opleiding: Chemische technologie Beroep: studeer nog Functie over 25 jaar? Projectleider op een ingenieursbureau Hobby's: Volleyballen, tijd met vrienden doorbrengen |  |
Welke opleiding heb je gevolgd? Ik heb de havo gedaan, deed eindexamen in 2006. Vervolgens ben ik begonnen aan de opleiding Chemische technologie. Inmiddels zit ik in het derde jaar en verloopt mijn studie zoals gehoopt.
Waarom heb je voor dit vak gekozen?
Ik heb deze opleiding gekozen omdat ik geïnteresseerd ben in hoe dingen gemaakt worden. Ik vind het leuk om creatieve oplossingen te bedenken om een fabriek te optimaliseren of te ontwerpen.
Hoe ziet een gemiddelde werkdag eruit? Op dit moment ben ik bezig met een project over algen – dat wil zeggen, olie produceren uit algen. Het project is heel breed, omdat we zelf een manier moeten bedenken om die olie te verkrijgen. Als daarvoor een manier is bedacht, maken we een fabriekvoorontwerp voor de continue olieproductie van algen. Ik ben op een gemiddelde dag op het laboratorium bezig met het uitvoeren van proeven, en met het vergroten van dit proces naar fabrieksschaal. Daarnaast volg ik vakken op school die dit project ondersteunen. Onze projectgroep vergadert elke week om alles tot een goed resultaat te brengen.
Wat maakt jouw vak zo speciaal? Chemische technologie komt in alles voor. Het bekendste voorbeeld is natuurlijk in de petrochemie, het verwerken van aardolie in bijvoorbeeld benzine en plastics. Maar ook in de voedings industrie, zoals het maken van emulgatoren voor pindakaas en mayonaise. Of het milieu, waarbij je bezig kunt zijn met het verminderen van uitstootgassen of het recyclen van afval tot iets nuttigs. Zoals bijvoorbeeld het hergebruik van PET-flessen om er fleecetruien van te maken. Door die diversiteit ontdek je altijd weer iets nieuws.
Heb je iets bijzonders ontdekt? Mijn belangrijkste ontdekking is dat ik deze opleiding heel leuk vind! De eerste twee jaar van de opleiding lijken de vakken allemaal nog losse stukjes, en zie je de samenhang nog niet. Maar door mijn stage en dit project vallen alle stukjes nu op hun plek – en dan weet je wat er nog ontbreekt.
Wist je dat de eerste dieselmoter op pindaolie liep? Lees het hier! Rijden op biobrandstof
Rijden op biobrandstof
 Aardolie raakt op en benzineprijzen schieten omhoog. Gelukkig wordt er gewerkt aan een oplossing: biobrandstof. En Lin Lin (23) was er tijdens haar stage bij. Engelstalige opleidingLin Lin kwam speciaal naar Nederland voor de Engelstalige opleiding Life sciences (Biochemie). 'De Life sciences-technologie in China is nog niet zo ver, vandaar dat ik naar Europa wilde. En Nederland vind ik erg mooi, met zijn tulpen en molens.' Afgelopen jaar liep ze stage bij onderzoeksinstituut Biocentre. Daar stond ze met haar neus boven op iets nieuws: het maken van biobrandstof uit olie die geproduceerd is door bacteriën. Alternatieve brandstoffenTalloze onderzoekers werken aan alternatieven voor de huidige brandstoffen. Logisch, want de oliebronnen raken snel op. Als we willen blijven autorijden, moet er dus iets nieuws komen. Vandaar het onderzoek naar biobrandstof. Biobrandstof wordt gemaakt uit planten, zoals maïs. Bacteriën helpen daarbij: ze zetten plantaardige suikers om in bio-ethanol, dat een goede basis is voor brandstof. Nadeel is wel dat je heel veel planten nodig hebt voor een beetje benzine. Daarom bedachten ze bij Biocentre iets anders. 'We gebruikten de olie die bacteriën zelf produceren,’ vertelt Lin. ‘Eerst kweekten we bacteriën. Daarna bedachten we een manier om de olie te isoleren. Daarvan kun je brandstof maken die geschikt is voor automotoren.' Mensen helpenToch ligt Lins hart bij meer menselijke zaken. 'Deze opleiding vind ik vooral leuk omdat je van alles leert over het menselijk lichaam. En over de invloed van ziekte, medicijnen en voedsel op ons lichaam.' Ze wil zich specialiseren in infecties en immunologie. 'Mijn vader heeft een immuunziekte en ik weet dus hoe erg dat is. Ik hoop mijn steentje bij te kunnen dragen zodat mensen die ziek zijn, geholpen kunnen worden. Ook als onderzoeker in een lab kun je mensen helpen' Ze voelt zich al een echte onderzoeker. 'Ik ontdek graag nieuwe dingen. Soms baal je – je snapt dan echt niet waarom een experiment maar niet wil lukken. De kunst is om dan vol te houden. Ik denk altijd: ik heb zelf voor dit probleem gekozen, nu zal ik het oplossen ook! En als het dan uiteindelijk lukt, is dat fantastisch.' OpleidingInteressant? Dan is een opleiding in de Applied science echt iets voor jou! Kijk voor de verschillende opleidingen eens op deze pagina. Schoon drinkwater
Schoon drinkwater
 Schoon drinkwater is een groot probleem in Indiase steden. Aswin Doekhie (20) en Nicole Dirkse (21) hielpen mee met het zoeken naar een oplossing voor dit probleem. Als onderdeel van hun opleiding Biologie en medisch laboratoriumonderzoek (BML) hebben ze waterfilters getest.
Snel en efficiënt filteren De meeste huizen in India hebben wel een waterpomp, maar de bron is stilstaand water. En met die hitte daar krioelt dat water van de micro-organismen. Geen veilig drinkwater dus. 'Een oplossing hiervoor is een waterfilter dat micro-organismen tegen houdt', vertelt Nicole. Maar, vult Aswin aan, 'dan moet je wel zeker weten dat het filter dit snel en efficiënt doet.' En dat is precies wat deze tweedejaarsstudenten getest hebben. 'Veel, heel veel wachten' Ze gingen met drie soorten filters aan de slag: een koolstoffilter, een koolstoffilter met een laagje zilver en als derde een keramisch filter. Met alle drie de filters deden Nicole en Aswin verschillende metingen in het lab. Het was precisiewerk. En veel, heel veel wachten, vertellen ze. Nicole: 'Eerst hebben we een vloeibaar bacteriemengsel gemaakt. Dat lieten we lekker broeden bij 37 graden.' Aswin: 'Je zag het water troebel worden. Na een dag wachten hadden we genoeg bacteriën. Toen konden we gaan filteren.' Bacteriën tellenHet bacteriemengsel mengden ze met het leidingwater. De verschillende filters werden hier in geplaatst. Het gefilterde water werd opvangen. En van dit gefilterde water wilden we weten hoeveel bacteriën het bevatte. Aswin: 'We hebben het gefilterde water op een voedingsbodem gezet.' Nicole: 'Na een paar dagen zie je bacteriekoloniën verschijnen. Dan kun je gaan tellen bij welk filter de minste bacteriën groeien.' Aswin: 'En dan weet je welk filter het beste werkt.' 'Je kan met dit werk echt iets bereiken' Het koolstoffilter met het laagje zilver kwam als beste uit de bus. Het hield de meeste bacteriën tegen en liep het snelst door. Maar dit is nog maar een voorlopige conclusie, waarschuwen Aswin en Nicole. Hun werk was een eerste test. Voordat het filter echt gebruikt kan worden, zullen nog vele tests door anderen volgen. Nicole: 'Maar als het goed is, hebben de mensen in Indiase steden straks schoon drinkwater.' Aswin: 'Daar hebben wij dan toch aan meegewerkt.' Nicole: 'Juist daarom vonden we deze opdracht zo leuk. Je kunt met dit werk echt iets bereiken.' Aswin: 'Met ons vak kun je meewerken aan een betere volksgezondheid.' Een auto op zonne-energie
Een auto op zonne-energie
‘We bouwen samen met studenten van andere opleidingen een auto op zonne-energie. Via een grote parabolische spiegel wordt een Stirlingmotor in beweging gezet en die moet het voertuig voortduwen. Ik bereken bijvoorbeeld de hoeveelheid warmte die nodig is, de energie-overdracht en de temperatuurverschillen.
EnthousiastDavid Remans laat enthousiast een model van de motor zien. De spiegel verwarmt de lucht in een buis en de uitzetting van die lucht duwt een zuiger weg die op zijn beurt weer de krukas in beweging zet. Een metaalbewerkingsbedrijf bouwt momenteel het frame van de auto en enkele onderdelen van de motor. Binnenkort moet de wagen echt rijden. Concreet resultaatDavid Remans is vierdejaars Technische natuurkunde. Zijn keuze voor die studie komt eigenlijk voor een groot deel op rekening van zijn docent op de middelbare school. ‘Ik had een zeer inspirerende lerares natuurkunde.’ David ging eerst bij Werktuigbouwkunde kijken, maar Technische Natuurkunde trok toch meer. ‘Vooral het praktische spreekt me aan; waarom werkt iets, hoe kan ik dat uitrekenen, wat kan ik precies meten? Je hebt altijd concreet resultaat.’ Londen
Vorig jaar liep David stage bij een ingenieursbureau in het Limburgse Mook dat akoestische onderzoeken doet. ‘Ik moest onderzoek doen naar de akoestische kwaliteit van concertzalen. Ik ben bijvoorbeeld een paar dagen in Londen geweest in de beroemde Royal Albert Hall. Er hangen daar een soort dempende champignons onder de koepel. We hebben alles doorgemeten en geadviseerd hoe een paar lelijke echo’s weg te halen. De achterste rij champignons is nu verlaagd.’ David was de volgende dag bij een repetitie. ‘Klonk schitterend.’ 180 graden celciusDavid komt nog even terug op zijn zonnewagen. ‘We zijn op een zonnige dag op het dak van de hogeschool geklommen om het model uit te proberen. De motortemperatuur lag al op 180 graden toen we door de bewaking van het dak werden gejaagd. De motor moet een graad of twintig heter worden, wil hij werken. Dat zouden we wel hebben gehaald.’ Voldoende mogelijkhedenDavid moet binnenkort kiezen voor een afstudeerplaats. Hij zoekt nog naar een bedrijf, maar er zijn volgens hem in deze richting genoeg mogelijkheden. En die liggen er ook na zijn afstuderen. ‘Ik hoef met mijn studie niet bang te zijn dat ik geen baan krijg. Ik weet alleen nog niet precies welke richting ik op wil. Misschien ga ik wel eerst de masteropleiding volgen.’ Kan de verwarming uit?
Kan de verwarming uit?
Kan de verwarming uit? Brandt het licht nog terwijl er niemand meer in de klas is? Hoe zit het met papierverbruik? Marcel van den Biggelaar en Rick Martens lopen stage bij het Ministerie van VROM.CO2-uitstoot bij scholen
De CO2-uitstoot van scholen beperken, dat is Ricks opdracht. Rick: ‘Ik richt me vooral op basisscholen. Het milieubeleid verschilt enorm per school. Sommige scholen hebben hun budget hard nodig voor andere zaken. Ik probeer dan altijd de link te leggen met het binnenmilieu. Wat is het CO2-gehalte in de klaslokalen? Welk effect heeft dat op de kinderen? Dat spreekt altijd heel direct aan. Checklist
Marcel doet soortgelijk onderzoek, maar dan bij bedrijven. Hij controleert de situatie bij bedrijven in de regio en onderzoekt of gemeentes zelf de regels wel naleven. Marcel: ‘Er ligt een wettelijk minimum. Alle maatregelen met een terugverdientijd van vijf jaar móet je toepassen. Ik maak nu een checklist om te kijken of de gemeentes in de regio eraan voldoen. Bodem, water, lucht‘ Milieukunde is een heel brede opleiding’, zegt Marcel. ‘Er zitten natuurlijk ook veel kanten aan het milieu: bodem, water, lucht. Wij doen onderzoek naar de uitstoot van CO2. Wordt die al goed in de gaten gehouden en wat valt er te verbeteren?’ Beiden weten al ongeveer welke kant ze op willen na hun afstuderen. Niet de hele dag op kantoor
Rick wil wel weer de milieuhandhaving in. In zijn vorige stage heeft hij voor de gemeente propaantanks in kaart gebracht. Waar liggen ze, hoe veilig is die plek, wat moet er mee gebeuren? Marcel: ‘Ik heb eerder stage gelopen bij het Waterschap, dat beviel heel goed. Die kant wil ik wel weer op. En net als Rick wil ik niet de hele dag op een kantoor zitten. Met zo’n baan zijn we veel erop uit.’ Energie en duurzaamheid
Energie en duurzaamheid
Ruimtevaarder André Kuipers heeft op zijn laatste reis in het heelal talloze experimenten uitgevoerd. De invloed van de zwaartekracht op ontstekingen, de invloed op onze bloeddruk, de oorzaken van ruimteziekte en de gevolgen van gewichtloosheid.
ZwaartekrachtZo deed hij in de ruimte ook onderzoek naar energiezuinige HID-lampen, waarin een stroom onder hoge druk door een gasmengsel gevoerd wordt. Het zijn de lampen van de toekomst, maar op dit moment treden er nog onbegrepen verschijnselen op die een relatie hebben met de zwaartekracht. Door de lampen te bestuderen in gewichtsloze omstandigheden kunnen de problemen in kaart gebracht worden. Energie en duurzaamheidOok Linda de Feijter, studente Chemische technologie, doet heel praktisch onderzoek, maar wel met een hele ingewikkelde naam: Het schoner maken van rook-gas-ontzwavelings-gips. 'Ik wou graag werken in een grote fabriek, dat vond ik wel stoer.' Linda zocht een stage waarin ze iets kon doen met energie en duurzaamheid. 'Ik wil dingen verbeteren, iets nieuws verzinnen.' Bij Electrabel in Nijmegen onderzoekt ze of (en hoe) je de concentratie van zware metalen kunt verminderen in rookgasontzwavelingsgips. 'Een woord om je in te verslikken, ja.' Grote hoeveelhedenChemische technologie werkt met reusachtige hoeveelheden. Linda vertelt: 'Vaak gaat het om miljoenen tonnen. Om enorme installaties. Zie je die twee grote vaten?' Ze wijst naar de centrale. 'Dat zijn wasvaten. Daar ontzwavelen we rookgas. Uit een soort douche komt kalkmelk. Die reageert met de zwavel, terwijl gelijktijdig rookgassen omhoog gaan. Na enkele reacties ontstaat er een gipssuspensie. Vervolgens gaan we de suspensie ontwateren en dan blijft er gips over. Dat wordt verkocht. Het water verdwijnt na zuivering in het riool.' Zware metalen
Hoewel het rookgasontzwavelingsgips aan de huidige normen voldoet, wil Linda proberen om de concentratie van zware metalen in het gips verder te beperken. Ze houdt twee buisjes met poeder tegen het licht. Het ene is wit, het andere buisje bevat grijs poeder. 'Zware metalen zijn verbonden aan het vliegas. Dus hoe minder grijs, hoe minder vliegas, hoe minder zware metalen.' www.desc.med.vu.nl/DELTA.htm (site over de Nederlandese Sojoez Missie, DELTA met André Kuipers) Geen benzine, maar frituurvet!
Geen benzine, maar frituurvet!
Ogenschijnlijk hebben kroketten en auto’s weinig met elkaar te maken. Toch is er een link: plantaardig frituurvet waarin de kroket heeft gedobberd, kan worden hergebruikt. Na zuivering en bewerking kan de vloeistof namelijk dienen als autobrandstof. Afgewerkte frituurolie kan een tweede leven leiden als biodiesel. Studenten Chemie onderzoeken of het schoolbusje op hun zelfgemaakte brandstof uit de schoolkantine kan rijden.
Biodiesel receptDe eerstejaars Chemie studenten zijn enthousiast over hun project. Twee dagen lang staan ze in laboratoria voor het produceren en analyseren van hun eigen biobrandstof. Van tevoren hebben ze een plan van aanpak gemaakt. Het 'recept' van de biodiesel moesten ze zelf opzoeken op internet. Sanne Adriaanse: 'Daardoor zijn niet alle producten hetzelfde, we hebben verschillende methodes gebruikt.' Na de proeven in het 'natte' laboratorium, verhuizen de chemici in spe naar het instrumentele lab voor andere test. Met de gaschromatograaf scheiden de studenten monsters van hun biodiesel in verschillende componenten. De computer vertaalt dat in een grafiek. Kroketten, frikandellen, patat en mayonaiseVoor het onderzoek zijn de studenten best bereid om een flinke bestelling te plaatsen in de kantine: kroketten, frikandellen, patat, mayonaise. 'Het onderzoek is hartstikke interessant, maar het moet natuurlijk ook leuk blijven.' Van de poging om het afgekoelde vet rechtstreeks in de tank van de bestelbus te laten lopen, wordt op het laatst toch maar afgezien. 'We doen het volgens de regels: eerst filteren en blenden.' RecyclenDe meningen zijn verdeeld over de bijdrage die biodiesel kan leveren aan het milieu. Voordeel is dat de frituurolie niet wordt weggegooid. De milieuschade van biodiesel is aanzienlijk kleiner. 'Maar om hoeveel afgewerkte frituurolie gaat het? Dat is maar weinig', vinden enkelen. Anderen vinden het onderzoek naar hergebruik en alternatieve energie absoluut van belang: 'Het gebruik van deze biodiesel is de moeite waard want alle kleine beetjes helpen.' |